خواهند بود . [ 3 - « اخذ » به معنى چيست ؟ ] 3 - در آيه فوق كلمه « اخذ » كه به معنى گرفتن است در مفهوم مجازات و كيفر دادن به كار رفته ، و اين در حقيقت به خاطر آن است كه معمولا كسى را كه مىخواهند مجازات كنند نخست مىگيرند و او را با وسائلى مىبندند كه هيچگونه قدرت فرار نداشته باشد ، سپس او را كيفر مىدهند . [ 4 - مفهوم وسيع آيه ] 4 - گر چه آيه شريفه مورد بحث ، ناظر به وضع اقوام پيشين است ولى مسلما مفهوم آن يك مفهوم وسيع و عمومى و دائمى است و انحصار به هيچ قوم و ملتى ندارد و اين يك سنت الهى است كه افراد بىايمان و آلوده و فاسد گرفتار انواع واكنشها در همين زندگى دنياى خود خواهند شد ، گاهى بلاهاى آسمان و زمين بر سر آنها مىبارد ، و گاهى آتش جنگهاى جهانى يا منطقه اى سرمايه‌هاى آنها را در كام خود فرو مىگيرد ، و گاهى ناامنىهاى جسمانى و روانى آنها را تحت فشار قرار مىدهد ، و به تعبير قرآن ، اين وابسته به « كسب و اكتساب » و اعمالى است كه خود انسان انجام مىدهد ، فيض خدا محدود و ممنوع نيست ، همانطور كه مجازات او اختصاص به قوم و ملت معينى ندارد ! چرا ملل فاقد ايمان زندگى مرفه دارند ؟ از آنچه در بالا گفتيم پاسخ يك سؤال كه زياد در ميان جمعى مورد بحث و گفتگو است روشن مىگردد و آن اينكه اگر ايمان و تقوا ، موجب نزول انواع بركات الهى است و نقطه مقابل آن باعث سلب بركات است چرا مشاهده مىكنيم ملتهاى